نگاهی به افغانستان نو
جغرافیای کشور اسلامی افغانستان.اشنایی ملت اسلامی و علاقه مندان با این دیار
Slamtyran reports, Mohammad Mehdi Gooya Today Conference Nflvnzay Khvky the Pasteur Institute of Iran said: ordinary flu epidemic when 5 to 15 percent while that involves Nflvnzay Khvky when Pandmy 22 to 33 percent of society, will be involved.
He added: high fever a long time more than 3 days, especially if you are ill with the public, shortness of breath, feel pain or pressure in chest or abdomen, sudden dizziness and vomiting, severe or persistent symptoms Nflvnza first recurrence and sudden fever, cough and severe flu symptoms, the most important is considered Khvky.
Definitude Gooya be: change the color or gray-blue skin, can not drink enough liquids, impaired consciousness level such that the child is difficult to wake the most important symptoms of this complication in children.
He Nflvnzay about human differences and the expression Nflvnzay Khvky: Nflvnzay the middle of winter, usually on the main human will and the elderly population such as the specific risk will be higher while Khvky flu season for certain youth groups, and unfortunately does not spread the risk of this disease are considered.
He pointed to the Ministry of Health program at the time of epidemic influenza Khvky said: 98 percent of patients at the time epidemic health services outside hospital will receive only one to require 2 percent of patients are admitted.
Gooya added: 10 to 30 percent who are admitted to ICU may need to have forecast a 2 percent of people are suffering from this disease can die.
He will stress: time Nflvnzay Khvky epidemic in the country is unpredictable and can not wait for winter time but Dyrtryn epidemic Nflvnzay autumn is Khvky country.
He pointed to the different waves Nflvnzay Khvky noted: in at least two years will involve Khvky Nflvnzay epidemic wave and 6 to 8 weeks of this phenomenon lasts, and then mitigated, and will again with a new wave intervals of 2 to 3 months begins again which must consider the severity of the disease in the next waves will be found to increase.
Gooya added: among Asian countries, Thailand and Japan utmost Khvky flu are highest in the country and unfortunately this phenomenon more in Thailand, places of tourism is seen in Iran as well, passengers will travel there.
Contact us Gooya Last Khvky influenza in the world said: 37 thousand cases of disease in the USA and Mexico and 10 thousand 200 cases reported Nflvnzay Khvky is respectively 211 and 119 death cases have been reported from these countries.
He added: In the Eastern Mediterranean Region in which the component is about 114 Saudi and disease rank first with 78 cases in Egypt, Lebanon, with 49 cases, 35 cases with Kuwait, Bahrain and UAE with 15 cases of influenza with 8 Khvky Next are the ranks of all reported cases between Mrgy no case has been reported.
Head of Department of Health infectious disease management center point be: currently in Phase 6 and the last epidemic Nflvnzay Khvky world that we are in this phase of sustainable human to human transmission continuously increasing and there is no Faydhay other containment operations. In this phase of the country's health system during which the program is to reduce cases of infection and severe cases, hospitalized cases, items require special services and ultimately the mortality is low.
Gooya will point: According to the prediction of the next two years about 10 million to 24 million 500 thousand and 500 thousand people are diagnosed with this condition. 525 thousand to one million and 225 thousand cases of hospitalization, we will, and also 105 thousand to 245 thousand people their lives will lose.
He pointed to the Ministry of Health said strategies: planning and preparation, preservation and maintenance of essential community services, enhance care system, provision of drugs required fortunately now there is enough, Zrfytsazy influenza vaccine storage and the increase of bed capacity hospital and intensive care, provision of personal protection equipment and supplies required for allocating resources to deal with this disease that has been done Mvafqthay raw Ministry of Health is the most important strategies.
He will stress: respect the person who practices respiratory cough or sneeze with your mouth to get tissue and Slide thumb and hand and face regularly, and finally to observe the distance of 2 meters with people suspected of the most important ways of preventing this disease is .
تا به هنوز نهادهاي دولتي و رياستها فعال نشده است. نهادهاي عدلي و قضايي و ارگانهاي محلي و دولتي وجود ندارد.
تعداد نفوس: از لحاط جمعيتي و قومي: در اين ولايت اقوام هزاره، پشتو و بلوچ ساكن مي باشند كه بالاترين نفوس را هزاره ها تشكيل مي دهند.
از لحاظ وضعيت فر هنگي: اين ولايت نا انكشاف يافته ترين و محروم ترين منطقه در كشور است. اكثر ولسواليها، قرات فاقد مكتب، مدرسه و فضاي آموزشي است و در دولت محترم فعلي و موسساتي جونDHSA , APEP و غيره هنوز هم صدها دختر و پسر اين ولايت از نعمت درس خواندن محروم است. مقاطع تحصيلي متوسطه و ليسه در بعضي جاهاي اين ولايت موجود است؛ در مركز ولايت بالاترين مقطع درسي تا صنف 8 فعال است. البته، بهترين منطقه از لحاظ وجود فضاي آموزشي در كل ولايت ولسوالي شهرستان است.
از لحاظ امكانات فرهنگي: اطلاع رساني و حضور نهادهاي مدني بايد گفت كه اين ولايت داراي يك راديوي محلي با موج FM است كه از مركز ولايت را تحت پوشش قرار مي دهد. در اين ولايت كتابخانه موجود نيست. از نشرات مطبوع مانند مجله و روز نامه فقط يک گاهنامه به نام "نداي دايکندي"، دو شماره، گاهنامه "آسمان دايکندي" يک شماره و دو هفته نامه "نسخه خطي" 2 شماره نشر شده است. مطبعه و كتابفروشي موجود نيست. رسانه هاي خبري و ارتباط جمعي وجود ندارد و نهاد هاي مدني فعال نيست.
راههاي مواصلاتي: از لحاظ راههاي مواصلاتي و سرگ اكثر قرات، قصبات و ولسواليها فاقد راههاي مواصلاتي است. در طول سال به مدت 5 ماه راههاي مواصلاتي مركز ولايت به پايتخت و ولسواليها به مركز ولايت و بالعكس باز است و سپس به خاطر صعب العبور بودن، برف، نبود پل و پلچك قطع مي شود.
طبي و بهداشتي: در مورد وضعيت صحي اين ولايت نيز قابل ذکر است ينكه بسته در تمام ولايت شايد 5 يا 6 كلينيك بيشتر موجود نباشد و دسترسي به دوا و درمان و امكانات طبي و بهداشتي براي اكثر باشندگان ولايت ميسر نيست و به تازگي رياست صحت عامه دايكندي دفترش را داير كرده است كه به خاطر عدم تخصيص امكانات چندان فعال نيست
امنيتي: دايكندي به استثناي ولسوالي گيزاب به طور مجموع امن وآرام است و مردم روز وشب شان را با خيال راحت سپري مي كند و مشغول غريب كاري و زندگي شان است.
ولسوالي نيلي: به مر كزيت ولايت دايكندي داراي 165 قريه و95340 نفوس و به مساحت 780 كيلومتر مربع مساحت مي باشد كه داراي آب و هواي معتدل و تقريبا گرم سير مي باشد.
ولسوالي خدير: به مر كزيت خدير داراي 294 قريه 1920 كيلومتر مربع مساحت و داراي 83400 نفر نفوس كه داراي آب و هواي نيمه معتدل دارد.
ولسوالي اشتر لي: ولسوالي اشتر لي به مر كزيت شيخميران داراي 343 قريه 1890 كيلو متر مربع مساحت و به تعداد 88340 نفر نفوس مي باشد و داراي آب و هواي نيمه معتدل مي باشد.
ولسوالي سنگ تخت-بندر: ولسوالي سنگ تخت-بندر، به مر كزيت دهن "سيلبيتو" ي بندر كه داراي 290 قريه 1095 كيلومتر مربع مساحت و به تعداد 78900 نفر نفوس مي باشد، اين ولسوالي داراي آب و هواي سرد مي باشد.
ولسوالي شهرستان: به مركزيت القان داراي 290 قريه و داراي 4653 كيلومتر مبع مساحت و به تعداد 72450 نفر نفوس داراي آب و هواي نيمه معتدل مي باشد.
ولسوالي ميرا مور: به مر كزيت تگاب كه داراي 326 قريه و داراي 1921 كيلومتر مربع مساحت و به تعداد 88400 نفر نفوس مي باشد كه داراي آب و هواي نيمه معتدل مي باشد.
ولسوالي كجران به مر كزيت كجران داراي 326 قريه و داراي 1610 كيلومتر مربع مساحت و به تعداد 73800 نفر نفوس مي باشد، اين ولسوالي داراي آب و هواي گرم سير مي باشد.
ولسوالي كيتي: به مر كزيت دشت كيسو، 196 قريه و داراي 1610 كيلومتر مربع مساحت و به تعداد 64900 نفر نفوس مي باشد اين ولسوالي داراي آب و هواي گرم سير مي باشد.
ولسوالي گيزاب: به مر كزيت "چوني" داراي 126 قريه و4240 كيلومتر مربع مساحت و به تعداد 78450 نفر نفوس مي باشد و داراي آب و هواي گرم مي باشد.
ولايت دايكندي يكي از ولايتهاي پر نفوس افغانستان مي باشد و تر كيب جمعيت از نظر جنسيت 48 في صد نفوس را اناث و 52 في صد نفوس را مردان تشكيل مي دهد و از جايگاه سواد در حداقل قرار دارد. تعداد مر گ و مير در بين زنان و اطفال زير 5 سال فوق العاده بالاست و ميانگين عمر در حدود 60 سال است كه اين خود بيانگر آمار فوتي در بين مردم اين ولايت است 80 في صد اراضي اين ولايت كوهستاني است تا هنوز سروي دقيق از منابع زير زميني اين ولايت صورت نگرفته است و بيشترين تركيب جمعيت از نظر سني بين 10 تا35 سال تشكيل مي شود، كه اين جمعيت جوان داراي قدرت و توان كار بوده؛ اما، با كمال تأسف، تا كنون هيچ گونه زمينه كار براي اين جمعيت جوان فراهم نيست و اکثر اين جوانان آواره ي ديار بيگانه گان است
|
فصلنامه « روزگار» با مطالب و مقالات زیر ویژه بهار ۱۳۸۸ منتشر شد
|
シャムスッディーン・クルトはモンゴル帝国の侵攻時にいち早くモンゴルに帰順して難を逃れており、モンゴルの支配のもとでかつての住民を集め、ヘラートの再建にとりかかった。1255年、クルト家はホラーサーンの支配権を握った王族フレグによってヘラートの世襲統治権を認められ、フレグの子孫がイランに立てたイルハン朝の宗主権下に服す地方政権クルト朝を立てた。ヘラートは、現在のアフガニスタン一帯を支配するクルト朝の首都となり、めざましい復興を遂げた。
1380年には中央アジアの新たな支配者ティムールがヘラートを征服し、首都を失ったクルト朝はまもなく滅び、ティムールの四男シャー・ルフが新たな支配者となる。1409年、ヘラートを中心にホラーサーンの支配を固めたシャー・ルフは首都サマルカンドを制圧してティムール死後の後継者争いの最終的な勝者となるが、彼はそのままヘラートに留まりつづけたのでヘラートがティムール朝の首都となり、その支配のもとでヘラートは歴史上でもっとも繁栄した時代を迎える。15世紀を通じてヘラートにはティムール朝の中心が置かれ、シャー・ルフやスルタン・フサインなどの文化・文芸を愛好した君主のもとで多くの建造物が築かれ、ペルシア語やチャガタイ・トルコ語で優れた詩文が書かれるなど、東方イスラム世界の文化的な発展の頂点に立った。この時代にトルコ人によって育まれたイスラーム文化を、トルコ＝イスラーム文化という。15世紀初頭、明の永楽帝の命を受けた陳誠が、陸路でこの地（「哈烈」と記録されている）を訪れている。
しかし、フサイン死後の1507年にヘラートはウズベクのシャイバーン朝によって征服されたのを皮切りに、1510年にはサファヴィー朝のイスマーイール1世が占領するなど、ウズベクとサファヴィー朝による争奪の的となった。この長年にわたった紛争の結果、ヘラートの繁栄は衰え、国境地帯の辺境都市に過ぎなくなっていった。
近現代のヘラート [編集]
1716年、ヘラートはカンダハールを都とするパシュトゥーン人（アフガン人）勢力の手に落ちた。これ以来、ヘラートを巡る紛争はイランを支配する王朝とアフガニスタンを支配する王朝の手に移る。1729年にはサファヴィー朝のナーディル・クリー・ハーン（ナーディル・シャー）によって奪還されるが、1747年にナーディルが暗殺されると、ナーディルの元部下のパシュトゥーン人アフマド・シャー・アブダーリーが自立して建国したドゥッラーニー朝（現在のアフガニスタン）の支配下に入った。
19世紀に入ると、アフガニスタンでのバーラクザイ朝への王朝交代を経て、イランのカージャール朝はヘラートの奪取を目指してアフガニスタンへと侵攻、イランとアフガニスタンの紛争が再燃した。
1856年、カージャール朝軍はついにヘラートを占領する。しかし、ここでアフガニスタンをロシアとの緩衝国として保護国化することをねらっていたイギリスが介入した。イギリスは、前年にアフガニスタンと結んでいたペシャーワル条約の領土保全条項にもとづいてカージャール朝に圧力をかけ、1857年、パリでイギリス・ペルシア平和条約を結んだ際にその条件の一環としてヘラートを放棄させた。これにより、ヘラートはアフガニスタンへの帰属が確定し、その地方都市となった。
1979年にソビエト連邦のアフガニスタン侵攻が始まると、ソ連との国境に近いヘラートではタジク系の軍人イスマーイール・ハーンがソ連に対する抵抗戦を繰り広げた。1992年にムジャーヒディーンの連合政権が設立されるとヘラート州知事となったイスマーイール・ハーンは、ヘラートを本拠地としてタジク人の有力軍閥を形成し、アフガニスタン内戦では同じくタジク人のブルハーヌッディーン・ラッバーニー大統領の派に属した。しかし1995年9月5日、パシュトゥーン人中心のターリバーンによってヘラートは攻略された。
2001年、アメリカのアフガニスタン侵攻が始まると、同年11月12日にヘラートは亡命先のイランから帰国したイスマーイール・ハーンの軍閥によって奪還され、イスマーイール・ハーンが州知事に返り咲いた。しかし、アフガニスタンの移行政権においては軍閥解体を掲げるハーミド・カルザイ大統領と、主要な軍閥であるイスマーイール・ハーン派の対立が深まっているとされ、2004年9月にはイスマーイール・ハーンが中央政府の鉱工業相への異動を命ぜられたのをきっかけに州知事職を辞任。さらにこれに刺激されて州知事支持派による暴動が起こり7人が死亡するなど、不穏な情勢が続いた。 2007年現在、ハーミド・カルザイ大統領率いるアフガニスタン中央政府によってヘラートは完全に掌握されている。NATOの平和維持軍も市内外に展開し、政府による治安維持を支援している。
関連項目 [編集]
از میوههای هرات میتوان انواع انگور از قبیل :انگور فخری، انگور لعل، انگور کشمشی، انگور عسکری، انگور پوشنگی، انگور حسینی، انگور روچه، انگور لوغی، انگور صاحبی، انگور کس نداره، انگور آبی، انگور مسکه، انگور شنگول خانی، انگورمیراحمدی _ انواع خربزه، انواع زردآلو، انواع انار، انواع بهی، انواع انجیر، انواع بادام، انواع توت، انواع شفتالو، انواع آلو، انواع هندوانه، انواع سیب، انواع ناک و انواع امرود را نام برد.
آب و هوا
هرات دارای آب و هوایی معتدل است، بهاری دلپذیر، تابستانی با بادهای زیاد که به بادهای ۱۲۰ روز معروف اند، پاییزی معتدل و زمستانی نه چندان سرد است. تنها زمستان ۱۳۸۶ به عنوان سخت ترین زمستان تاریخ معاصر هرات شناخته میشود که در آن بر اساس ارایه گزارش سایت رسمی ولایت هرات، یکهزار تن کشته شدند.
[نهفتن] آب و هوای هرات | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ژانویه | فوریه | مارس | آوریل | مـــــه | ژوئـن | ژوئیـه | آگوست | سپتامبر | اکتبـر | نوامبر | دسامبر | سـال | |
| گرمترین C° |
۱۷ | ۲۱ | ۲۵ | ۳۰ | ۳۶ | ۴۰ | ۴۲ | ۴۰ | ۳۷ | ۳۱ | ۲۵ | ۲۱ | ۴۲ |
| میانگینگرمترینها C° |
۵ | ۸ | ۱۳ | ۲۱ | ۲۶ | ۳۳ | ۳۶ | ۳۵ | ۳۱ | ۲۳ | ۱۵ | ۸ | ۲۱ |
| میانگینسردترینها C° |
-۱ | ۱ | ۵ | ۱۲ | ۱۶ | ۲۲ | ۲۵ | ۲۴ | ۲۱ | ۱۴ | ۷ | ۲ | ۱۲ |
| سردنرین C° |
-۱۲ | -۸ | -۷ | ۱ | ۳ | ۱۰ | ۱۵ | ۱۲ | ۱۱ | ۳ | -۳ | -۷ | -۱۲ |
| بارش mm |
۴۳ | ۳۸ | ۳۸ | ۳۳ | ۱۵ | ۳ | ۲ | ۲ | ۳ | ۱۰ | ۲۵ | ۳۰ | ۲۳
|
| منبع ودربیس[۱۵] اکتبر ۲۰۰۸ | |||||||||||||
[ویرایش] شهرداری هرات
شهرداری هرات شامل ۱۰ ناحیهاست که اداره هر منطقه به عهده مدیر آن ناحیه است. شهردار هرات هم اکنون محمد رفیق مجددی است که از سال ۱۳۸۲ در این پست قرار گرفته است.
تقسیمات شهری
شهر هرات دارای ده ناحیهاست، که بر اساس اعداد از ناحیه یک الی ناحیه ده نامگذاری شدهاند. معروف ترین مناطق شهر هرات در ناحیه شرق شهر، جکان و نو آباد، در مرکز شهر چهار راهی مستوفیت، شهر نو، در شمال شهر قول اردو و منطقه تخت صفر، در غرب شهر درب ملک و برامان و در جنوب شهر بکر آباد، درب عراق و درب ملک هستند.
پارکهای شهر
شهر هرات دارای چند پارک است که بزرگترین و معروفترین آن پارک تخت صفر است. تخت صفر در دامنههای نسبتاً هموار شمالشرق شهر هرات واقع شده واز فراز تپههای آن منظره شهر را به خوبی میتوان تماشا کرد، اولین تهداب و نام گذاری آن به زمان تیموریان هرات. روایت برفراز تپهای که اکنون بلند ترین نقطه وشامل باغ تخت صفر است، گوهرشاد بیگم ملکه مشهور، بخواهش پدرش ملاصفرگاوچران تختی ساخته بوده تا ملاصفر برآن بنشیند و چریدن گله گاو را مراقبت نماید وچون منطقهای مرتفع ودارای چشم انداز وسیع میباشد. پارکهای ملت، شیدایی، فرهنگ، میر داوود و مجتمع تفریحی استقلال از جمله پارکهای دیگر معروف هرات هستند. پارک اکو که به تازگی توسط اعضای اکو تهداب گذاری شدهاست مورد استقبال زیاد مردم قرار گرفت.
هتل ۵ ستاره که میان تخت صفر و باغ ملت است منظره زیبایی را در بالای شهر هرات به وجود آوردهاست. روزهای تعطیل عمومی، و همچنین جمعهها و چهارشنبهها تعدادی از مردم بیرون از خانه غذا میخورند. مردم هرات عموما نسبت به مردم سایر ولایت افغانستان به تفریح و گردشگری علاقه بیشتری دارند.
هتل ها
شهر هرات دارای چند هتل معروف است.
یکی از بهترین و مجلل ترین هتلهای هرات هتل مارکوپولو میباشد که میزبان وزرا افغانستان و هم از مهمانان خارجی و داخلی در تیع 5 سال بوده و یکی از بهترین هتلهای هرات میباشد و دارای کافی شاپ گالری قالین و دارای سالن ورزیشی بوده و در خدمت تمام مهمانان داخلی و خارجی میباشد زویباترین و مجلل ترین هتل هرات هتل پنج ستارهاست، پنج ستاره میزبان وزاری خارجه کشورهای عضو اکو بود، هتل پنج ستاره با نمای دلچسب توسط مهندسان ترکی و تمویل از بودجه گمرک هرات توسط اسماعیل خان والی پیشین هرات در سال ۱۳۸۵ ساخته شده است. ساخت هتل پنج ستاره با هزینه زیاد پس از برکناری اسماعیل خان، برای شهردار هرات مشکل آفرین شد. عبدالجبار ثابت دادستان کل افغانستان شهردار هرات را به اتهام ساختن این هتل به دادگاه کشاند، اما پس از مدتی جنجال آن پایان گرفت. پس از آن هتل موفق در قلب شهر هرات میزبان میهمانان خارجی و داخلی هرات است.
نمای شهر
شهر هرات به دو بخش تقسیم شدهاست، شهر جدید هرات و شهر کهنه هرات، در شهر جدید در سالهای اخیر خانه و منازل نو با سبک نوین ساخته شدهاست اما عموما تخریب خانههای شهر کهنه هرات مجاز نیست. شهر کهنه هرات دارای دوکانها و خانههای است با معماریهای کهن و دالانهای تو در تو که سالانه تعداد زیادی از این مناطق دیدن میکنند.چندی قبل وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان گفت ادامه احداث ساختمانهای جدید در شهر کهنه هرات، به آثار تاریخی این شهر آسیبهای جدی وارد میکند. در شهر هرات، کمیسیونی مرکب از نمایندگان برخی ادارات دولتی، برای حفاظت از آثار تاریخی و باستانی این شهر تشکیل شدهاست. این کمیسیون، هم اکنون بر بازسازی شهر کهنه هرات توسط بخش فرهنگی بنیاد آقاخان، نظارت دارد. به گفته مقامات دولتی در هرات حتی برای احداث ساختمانهای یک طبقه و دو طبقه هم اجازه نیست.
اقتصاد
هرات به علت داشتن مرز با مشترک با دو کشور جمهوری اسلامی ایران و جمهوری ترکمنستان و دارا بودن دو بندر مهم اسلام قلعه در غرب و تورغندی در شمال به مرکز اصلی تجارت و کسب و کار افغانستان تبدیل شدهاست. اجناس وارداتی از کشورهای ایران و ترکمنستان در این شهر ارزانتر است، شهرک صنعتی هرات از بودجه گمرک هرات توسط اسماعیل خان بنا شد، دهها کارخانه تولیدی در این شهرک مشغول تولید اند
۱ مواد غذایی ۲ پلاستیک ۳ قـنـد و شکلات ۴ شرکتهای پلی واتلین ۵ مصالح و اجراات ساختمانی ۶ صنایع چوب ۷ نوشابه سازی ۸ رنگ سازی و مواد شیمیائی ۹ بسته بندی و مونتاژ موتورسیکلت ۱۰ برق رسانی ۱۱ سنگبری ۱۲ فلزکاری و فلزات ۱۳ پوست و چرم
گمرک هرات به عنوان یکی از بزرگترین منابع در آمد دولت افغانستان بشمار میرود. هزاران تاجر و بازرگان در هرات به فعالیت آغاز کردند، اوج فعالیت آنان در زمان حاکمیت اسماعیل خان در این منطقه بود، پس از آن با خراب شدن اوضاع امنیتی تاجران و بازرگان هرات یکی پی دیگری تهداد و یا ربوده شدند.عدهای از آنان نیز فرزندان شان ربوده شدند، سپس در یا در بدل پ.ل رها شدند و در غیر آن کشته شدند. از سال ۱۳۸۷ تا اکنون برخی از شرکتهای تولیدی به علت نام امنی مسدود شدند و تعداد زیادی از بازرگانان و تاجران هرات به مقصد سایر کشورها ترک گفتند.
ورزش
در هرات نسبت به بسیاری از ولایات افغانستان امکانات بیشتری برای ورزشکاران افغان در دسترس است، اما این امکانات به هیچ وجه کافی نبوده است.
وزرشکاران هرات زیر اداره آمریت ورزشی هرات ادارهای از ریاست المپیک افغانستان ورزش میکنند. در هرات ورزشهای با توپ به ویژه فوتبال ، ورزشهای رزمی و کشتی بیش از همه معمول است. تیمهای ورزشی معروف فوتبال هرات، استقلال هرات، اتفاق هرات و انصاری هرات هستند. تیم فوتبال استقلال هرات در سال ۱۳۸۵ قهرمان اولین دوره فوتبال در سطح افغانستان زیر نام جام وحدت ملی شد. هرات دارای یک استادیوم بیست هزار نفری فوتبال است که سالانه مسابقات لیگ برتر و دسته اول هرات در آن برگزار میگردد. یک مجمتع بزرگ ورزشی که از سوی اسماعیل خان والی پیشین هرات تهداب گذاری شده بود، کماکان به دلالیل نا معلوم کار اعمار آن متوقف شدهاست. تقریبا ۴۰ تا ۵۰ درصد کار اعمار این مجتمع به پایان رسیده است. در سالهای اخیر ورزش دختران در هرات بوِیژه پس سقوط حاکمیت طالبان رشد داشته است. در شهر هرات دختران در چند رشته ورزشی از جمله بسکتبال ، والیبال و ورزشهای رزمی فعالیت میکنند.ورزش دختران چندین بار با مخالف تعدادی از تندروان موجه شد.
ناهید پیروز استاد رشته شوتوکان کاراته در هرات و قهرمان کاراته زنان افغانستان چندی قبل به بی بی سی گفت:
| ” | ما برای کسانی که با ورزش زنان مخالفت میکردند کنفرانسهای متعددی گذاشتیم و در مورد فوائد ورزش برای زنان صحبت کردیم. | “ |
مسوولین ورزش در هرات گفتهاند که بیش از یک هزار زن در سیزده ورزشگاه زنانه موجود در هرات، ورزش میکنند. او هم چنان گفتهاست هم اکنون هزاران زن و دختر در این ورزشگاهها ثبت نام نموده و به علت کمبود ظرفیت پذیرش، منتظر دورههای بعدی هستند. او ضمن خرسندی از این موضوع گفت: "مردم و جامعه پذیرفتهاند که ورزش حق مسلم زنها است. اکثر فامیلها مشوق دخترانشان در پیشبرد ورزش هستند.[۱۶]
دانشگاه
دانشگاه هرات، در سال ۱۳۶۷ خورشیدی، در زمان حکومت دکتر نجیبالله، تأسیس شد.
دانشکدهها
نخستین دانشکده دانشگاه هرات، دانشکده ادبیات بود.
دانشگاه هرات هماکنون یازده دانشکده، به شرح زیر دارد:
- دانشکده ادبیات
- دانشکده هنرها
- دانشکده دانش کامپیوتر
- دانشکده زراعت (کشاورزی)
- دانشکده اقتصاد
- دانشکده انجنیری (مهندسی)
- دانشکده حقوق و علوم سیاسی
- دانشکده طب (پزشکی)
- دانشکده ساینس (علوم)
- دانشکده شرعیات (الهیات)
- دانشکده پیداگوژی (تعلیم و تربیت)
ادامه مطلب
در دورهٔ اعراب، یعنی در قرون وسطی، هرات همراه با نیشابور، مرو و بلخ یکی از چهار قسمت (چهار ربع) ایالت خراسان بود و بزرگترین شهر باستانی سلطنتهای خراسان شد.
هرات را دل خراسان نیز خواندهاند.[۱۰] بیهقی در تاریخ خود میگوید: «در سنه ثمان و اربع مائه فرمود ما را تا هرات رفتیم که واسطه خراسان است». در نزهةالقلوب حمدالله مستوفی آمدهاست: «هرات هوایی در غایت نیکویی و درستی دارد، و پیوسته در تابستان شمال وزد و در خوشی آن گفتهاند: اگر در سرزمینی خاک اصفهان و باد هرات و آب خوارزم گرد آیند مرگ در آنجا بسیار کم است... در این شهر در حین حکومت ملکان غور دوازده هزار دکان آبادان بوده و ششهزار حمام و کاروانسرا و طاحونه و سیصدوپنجاهونه مدرسه و خانقاه و آتشخانه و چهارصدوچهلوچهارهزار خانه مردمنشین بودهاست... مردم آنجا (هرات) سلاحورز و جنگی و عیارپیشه باشند و در آنجا قلعهای محکم است و آن را شمیرم خوانند. بر دوفرسنگی شهر بر کوه آتشخانهای بودهاست که آن را ارشک گفتهاند. و این زمان قلعهٔ امکلجه میگویند و مابین آتشکده و شهر، کنیسهٔ نصاری بودهاست». این شهر هم مرکزی برای مسیحیت تحت نفوذ کلیسای نستوری و هم پایگاه مهم تصوف، یعنی نظریه زاهدانه اسلام به شمار میرفت. افرادی از پیروان «نقشبندیه» و «چشتیه»، انجمنهای اخوت صوفیه به مقامات وزارت و صدارت عظمی رسیدهاند.
هرات مثل اکثریت مناطق دیگر خراسان با هجوم مغول در ۱۲۲۲ م. از بنیاد ویران شد و بیش از نیمی از اهالی بومی آن قتل عام و یا آواره شدند.[۱۱]
هرات بین سالهای ۶۴۳ تا ۷۸۴ ه.ق. پایتخت دودمان آل کرت بود. تیمور لنگ در سال ۷۸۴ هرات را گشود و آل کرت را نابود ساخت. در جریان این حمله هرات بار دیگر ویران و هزاران نفر کشته شدند. شاهرخ فرزند تیمور و همسرش گوهرشاد بیگم پایتخت تیموریان را در سال ۱۴۰۱ م از سمرقند به هرات منتقل کردند.
هرات در دوره تیموریان به اوج رونق رسید و سده پانزدهم میلادی دوران طلائی هرات بود. زیرا هرات دراین دوران از لحاظ پرورش نقاشان، معماران و موسیقیدانان خود به عنوان «فلورانس آسیا» شهرت پیدا کرده بود. در آن زمان مساجد و کاخهای زیبا و مجللی ساخته شد که تا این زمان زینت بخش این شهر است. از جمله مجموعه مصلای هرات، یک مدرسه و مسجدی که دوازده مناره در اطراف خود داشت بیشتر قابل ملاحظهاست. از این مجموعه که به دستور گوهرشاد بیگم بنا شده بود، حالا تنها پنج مناره باقی ماندهاست.
یکی از شاهزادگان تیموری به نام بایسنقر میرزا که خطاطی هنرمند بود، سرپرستی امور هنری را در شهر هرات در دست داشت. در آن زمان، شهر هرات مرکز تجمع هنرمندان شده بود و معروف است که فقط در یک آموزشکدهٔ نقاشی، شصت استاد به تعلیم هنرجویان و انجام سفارشات محوله اشتغال داشتند. معروفترین استادکاران مکتب هرات کمالالدین بهزاد است که کتاب مصور و معروفی به نام ظفرنامه تیموری دارد. امیر علیشیر نوایی وزیر سلطان حسین بایقرا که خود نیز نویسنده و شاعر بود به تشویق هنرمندان و ادیبان و ساختن بناهایی در هرات میپرداخت.
در ۱۵۰۶ شیبانیان (ازبکان) آسیای مرکزی بر شمال افغانستان و هرات مسلط شدند. اندکی بعد هرات بدست صفویان افتاد. در دوران صفوی هرات مهمترین شهر و مرکز خراسان محسوب میشد و همواره مورد طمع ازبکان بود حتی چندبار این شهر به دست ازبکان افتاد. اما سلطه ازبکان بر این شهر به صورت کوتاه مدت بود و آنها از دورههای فترت در اوایل سلطنت شاه طهماسب اول و اوایل سلطنت سلطان محمد خدابنده و شاه عباس اول استفاده کردند و هر بار برای مدت کمی این شهر را در اشغال داشتند. گفتنی است شاه عباس کبیر در این شهر به دنیا آمد و تا پیش از به سلطنت رسیدن در این شهر زندگی میکرد.
معاهده پاریس و جدایی از ایران
پس از سقوط صفویان هرات مدتی در اشغال طایفهٔ ابدالی بود و به دست نادر شاه افشار افتاد. پس از مرگ نادر افغانها بر هرات مسلط شدند. انگلستان که از دیر زمان نگران دست اندازی روسیه به هندوستان بوده چشم طمع به سرزمینی دوخته که خود نام افغانستان بر آن نهاده بود تا بتواند آن را به صورت حایلی میان متصرفات آسیایی روسیه و هندوستان درآورد و مانع پیشروی روسیه به سوی اقیانوس هند و آسیای جنوبی شود. در دوران معروف به بازی بزرگ ماموران بریتانیایی در هرات فعال بودند و از جدایی آن از حکومت ایران پشتیبانی میکردند. در ۱۲۴۹ ه.ق. عباس میرزا از سوی فتحعلی شاه قاجار مامور پس گرفتن هرات از افغانها شد [نیازمند منبع]. مرگ عباس میرزا در راه مشهد این کار را ناتمام گذاشت. محمد شاه قاجار نیز کوششی برای فتح هرات کرد که ناکام ماند. در زمان ناصرالدین شاه قاجار٬ دوست محمدخان، حاکم کابل و قندهار هرات را گرفت. نیروهای ناصرالدین شاه تحت فرمان حسامالسلطنه هرات را محاصره کردند و در سال ۱۲۷۳ این شهر را گرفتند. با مداخلات بریتانیا در جنوب ایران و بحرانی شدن روابط ایران و بریتانیا طی عهدنامهای که در ۱۲۷۳ ه.ق. (۲۳ جنوری ۱۸۵۷ میلادی) در پاریس بین نماینده ایران و سفیر بریتانیا امضا شد قرار شد که نیروهای بریتانیا از بنادر و جزایر جنوب ایران خارج شوند و در عوض ایران نیز سپاهیان خود را از هرات فراخواند و بناچار از شهر هرات و غرب افغانستان امروز صرف نظر کند. هرات که از زمان تاسیس کشور ایران به دست کوروش بزرگ همیشه بخشی وفادار از ایران و کانون فرهنگ و ادب این سرزمین، و برای مدتی نیز شاهزاده نشین ایران و مقر حکومت خراسان بود به همراه قسمتهایی از شرق هریرود به بعد به متصرفات امیر افغان (دوست محمدخان) ضمیمه گردید.
[ویرایش] تلاش دوباره برای الحاق به ایران
پس از چندی میرزا حسن خان سفیر ایران در لندن متن اولیه قرار دادی با انگلیس را تنظیم کرد که بر اساس آن هرات به ایران باز گردد. متن اولیه قرار داد را برای ناصرالدین شاه می فرستند ، وی در خواست استخاره میکند و به بهانه بد آمدن استخاره قرار داد را لغو میکند. بدین ترتیب بازگرداندن هرات به ایران رد میشود.[۱۲]
تاریخ معاصر
در تاریخ معاصر افغانستان هرات از استبداد داخلی، تحجر، تعصب و تجاوزات خارجی بیش تر از دیگران رنج کشید. هرات سراسر سده نوزدهم را در میان کشمکشهای سرداران سدوزایی و محمدزایی و بازی بزرگ سپری نمود.
هرات در سده بیستم سرنوشت دراماتیک تر از سدهٔ ماقبل آن داشت. از ۱۵ تا ۲۰ مارچ ۱۹۷۹ (۲۴ - ۲۹ حوت ۱۳۵۷) اولین قیام تحت نام قیام بیست و چهار حوت افسران و سربازان حکومتی و مردم هرات علیه حکومت کمونیستی تحت حمایت شوروی نورمحمد ترهکی با شعارهای مذهبی سر بلند کرد که به سرکوب خونین هراتیها منجر شد.
پس از سقوط حکومت دکتر نجیب الله، آخرین رئیس جمهور نظام کمونیستی افغانستان و تسلط مجاهدین بر افغانستان، اسماعیل خان به همراه نیروهای تحت امرش، وارد شهر هرات شد و کنترل آن را در دست گرفت. اسماعیل خان تا سال ۱۳۷۴ خورشیدی، فرمانده قدرتمند قل اردو (لشکر) شماره چهار ارتش افغانستان در غرب کشور و والی (استاندار) ولایت هرات بود.
در سال ۱۳۷۴، طالبان بعد از نبردهای سنگین در ولایت فراه موفق به تصرف شهر هرات شدند. گروه طالبان، در سالهای حاکمیت در افغانستان (۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱)، به شدت مخالف شیعیان بودند.
در طول سه دهه گذشته و در جریان اشغال افغانستان توسط شوروی، جنگهای داخلی در افغانستان در دوران حکومت مجاهدین و دوره طالبان، هزاران تن از باشندگان هرات، از خشونتها در کشورشان، به ایران مهاجرت کردند.
پس از تهاجم آمریکا و نابودی طالبان توسط آمریکا، بار دیگر کنترل هرات و ایالات غربی در سال ۱۳۸۰، بدست اسماعیل خان افتاد. از این پس پروژههای بزرگ سازندگی و بازسازی را در این شهر اجرا گردید.
در سال ۲۰۰۴ میلادی، ولایت هرات شاهد چند درگیری خونین میان نیروهای دولتی تحت امر اسماعیل خان و دیگر فرماندهان محلی بود. هواداران اسماعیل خان معتقد بودند که بیشتر این درگیریها، به تحریک دولت کابل، به منظور سست کردن بیناد حکومت اسماعیل خان در هرات انجام میشود.
با پیروزی حامد کرزی در انتخابات ریاست جمهوری افغانستان در ماه اکتبر سال ۲۰۰۵، اسماعیل خان هم به عنوان وزیر انرژی به مرکز رفت و سید حسین انوری بهعنوان والی جدید هرات تعیین شد.
شهر هرات از شانزدهم تا بیستم اکتبر ۲۰۰۷ میزبان هفدهمین نشست وزیران خارجه سازمان همکاریهای منطقهای (اکو) بود. در سال ۱۳۸۷ مردم هرات دوبار به نشانه اعتراض از وضعیت امنیتی بطور بی نظیری اعتصاب نموده و تمام دوکانهای شان را بستند.
مکانهای تاریخی هرات
هرات شهری باستانی است و بناهای تاریخی بسیاری دارد. اسکندر مقدونی، ارگ هرات را که به قلعه اختیار الدین هرات مشهور است، ساختهاست و بنای عظیم آن اکنون یکی از کهن ترین و زیبا ترین اماکن هرات است. فارسها، ترکها، مغولها و ازبکها برای تسخیر این قلعه جنگیدهاند. در اواخر دوره محمد ظاهر شاه و دوران سردار داود خان، بودجهای برای بازسازی آن اختصاص دادند که در پایان دوره داودخان دوباره احیا و بازسازی شد. برج و باروهای بزرگ این قلعه از دوردستها دیده میشود.
مسجد جامع بزرگ شهر هرات نیز که به پنجمین مسجد جامع بزرگ جهان شهرت دارد یکی از شگفتیهای این مرز و بوم است. ساختمان این مسجد به این دلیل که پیش از اسلام نیز عبادتگاه آریاییهای یکتاپرست بوده، بیش از ۱۴۰۰ سال قدمت دارد و مساحت آن به ۴۶ هزار و ۷۶۰ متر مربع میرسد. این بنای زیبا و شگفت انگیز که چند هزار سال قدمت دارد در سال ۲۹ هجری بعد از گرایش مردم هرات به دین اسلام، از حالت ساختمان معبدی بزرگ به مسجد مسلمانان بدل شد.
گذشته از ارگ هرات و مسجد جامع، گازرگاه شریف (آرامگاه پیر هرات)، شاهرخ میرزا، منارهها، مسجد گوهرشاد بیگم و چشت شریف از جمله بناهای تاریخی هرات است. علاوه بر این مقبرهها و آرامگاههای مولانا، جامی، امام فخر رازی، شهزاده قاسم، شهزاده عبدالله، سلطان آغا، خواجه غلطان ولی، ملا واعظ کاشفی، ملا ناسفنج وسید عبدالله مختار، قدمت فرهنگی این شهر را به رخ هر بازدید کنندهای میکشد.
حوضها و آب انبارهای تاریخی شهر هرات نیز از مظاهر مهم معماری و تمدن این شهر به حساب میآمدهاند. از نظر فن معماری و ارزشهای تاریخی، آب انبارهای هرات، به مهمترین بناهای تاریخی این شهر، همچون مساجد و مزارات آن پهلو میزند.
از دیگر آثار تاریخی هرات پل مالان است که یکی از بناهای تاریخی هرات و از پلهای زیبا و تاریخی افغانستان میباشد که بر روی رودخانه هریرود در منطقه مالان ساخته شدهاست. این پل در سال ۵۰۵ هجری قمری (برابر با ۱۱۱۰ میلادی) و در زمان سلطان سنجر سلجوقی به همین شکلی که اکنون هست، با اندک تفاوت، ساخته شد.
در سال ۱۹۷۸ میلادی به دنبال حفاریهای باستانشناسی كه در هرات جریان داشت، چهار کنیسه بنام ملا آشور، غول، یوآو و چهارمی بدون نام، كشف شد كه همه آنها در قسمتهای قدیمی شهر باردورانی و مُهمندها قرار داشتند. بعدها کنیسه ملا آشور تبدیل به مکتب و کنیسه غول به عنوان مسجد حضرت بلال نام گرفت، ولی کنیسه یوآو هنوز با مشخصات اصلیاش باقی مانده. هرات بزرگترین جامعه یهودی افغانستان را دارا بوده است و یهودیان محلی به شكل فرهنگی با یهودیان ایران در ارتباط بودند. یهودیان افغانستان که بیشتر در هرات، کابل، بلخ و بعضا در غزنی میزیستهاند، پیشینه طولانی در این کشور دارند. بودوباش یهودیان در هرات بیشتر در شهر قدیم هرات و در محدوده بازار عراق و محلهٔ مُهمندها بوده و اکثریت آنان به فعالیتهای تجارتی اشتغال داشتند. مهاجرت یهودیان هرات به دیگر کشورها، با تشکیل دولت اسرائیل در سال ۱۹۴۸ میلادی و همزمان با آغاز جنگ اعراب و اسرائیل و تشدید مخالفتها با یهودیان شروع شد که با کودتای ثور سال ۱۳۵۷ و جنگهای داخلی، آخرین بازماندگان یهودی از هرات خارج گردیدند.[۱۳]
برخی از آثار تاریخی این شهر به دستور مقامات طالبان ویران شد. برخی دیگردر اثر جنگهای بیست سال اخیر و بی توجهی لطمه دیدهاست.
در سال ۲۰۰۸ شهر قدیم هرات برندهٔ جایزه میراث فرهنگی آسیا-اقیانوسیه در سازمان علمی فرهنگی آموزشی (یونسکو) سازمان ملل شد.[۱۴]
ادامه مطلب
بیشتر تاریخشناسان ریشهٔ نام هرات را از نام ایرانی باستان "هَرَیو" که به معنی «پُرشتاب» است میدانند. نام سرزمین باستانی هریوا و پایتخت آن از نام رودخانه هریرود که در آن جاری است گرفته شده است. "هَرَیو-" را با "سَرَیو-" (Saráyu-) در زبان هندی کهن سانسکریت که نام رودخانهای بودهاست همانند میدانند. برگرفتن نام سرزمینها و شهر اصلی آنها از نام رودخانه در سرزمینهای باستانی شرقی فلات ایران معمول بوده است. مثال دیگر نام اوستایی "هرخوائیتی-"، پارسی باستانی "هَرَهُوَتی-" و سانسکریت "سَرَسوَتی-" (Sárasvatī-) که از نام رودخانهٔ ارغنداب گرفته شده است”.[۲][۳]
تاریخ
هرات پیش از کشف اقیانوس هند در گذرگاه جاده ابریشم قرار داشت.[۴]. و نقش بزرگ را در بازرگانی میان شبه قاره هند، شرق میانه، آسیای مرکزی و اروپا بازی میکرد. هرات از لحاظ موقعیت جغرافیایی در طول تاریخ بستر مناسب تلاقی مدنیتهای شرق و غرب نیز به شمار میرفت. ازینرو هرات یکی از گهوارههای تمدنی تاریخ پر بار خراسان شناخته میشود.
ادامه مطلب
به اوستایی: هَرویوا (Harōiva)، در یشت ۱۰٫۱۴ (یشت چهاردهم مِهریَشت) و وندیداد ۱٫۹ (فرگرد یکم وندیداد) از اوستا
به پارسی باستان: هَریوا (Haraiva)، در سنگنبشتههای هخامنشی
به پارسی میانهٔ ساسانی: هَریو (Harēv)، در سنگنبشتهای از شاپور یکم در کعبه زردشت واقع در نقش رستم
به پهلوی: هَری (Hariy)، در فهرست پایتختهای استانهای امپراتوری ساسانیان به زبان پهلوی
در دورهٔ اسکندر مقدونی: اسکندریه آرئیانه (به یونانی: Αλεξάνδρεια, η Αρειανή الکساندرئیا آرئیانه) یا بطور سادهتر اسكندریه آرئیا
به یونانی باستان: آرئیا Ἀρεία (نباید با نام یونانی سرزمین باستانی آریانه (Arianē) اشتباه شود)
به لاتینی: آریا (Aria)
| Design By : Mihantheme |
